„Mówisz mi, a ja zapominam, uczysz, a zapamiętuję, angażujesz mnie, a ja się uczę".
Albert Einstein

W dniach 26 i 27 marca 2026 r. spotkaliśmy się w Hotelu Pałac Poledno z uczestnikami przygotowanej przez toruński KPCEN konferencji „Hybrydowe kształcenie zawodowe – szansa czy zagrożenie” organizowanej w ramach projektu „Zbudowanie systemu koordynacji i monitorowania regionalnych działań na rzecz kształcenia zawodowego, szkolnictwa wyższego oraz uczenia się przez całe życie, w tym uczenia się dorosłych” Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności.

Konferencję prowadziła dr Aleksandra Kondrat z KPCEN w Toruniu. Zgromadzonych prelegentów, gości oraz uczestników, nauczycieli, dyrektorów, przedstawicieli środowisk edukacyjnych i instytucji wspierających rozwój zawodowy, powitał Sławomir Żebrowski, dyrektor KPCEN w Toruniu. Kilka słów do zebranych powiedziała także Beata Sikorska, Kujawsko-Pomorski Wicekurator Oświaty.

Pierwszą prelekcję „Hybrydowe kształcenie zawodowe w perspektywie edukacji przyszłości” wygłosił Sławomir Żebrowski.

Mówił o dynamicznych przemianach technologicznych, transformacji rynku pracy oraz rosnącej mobilności zawodowej, które powodują, że tradycyjny model kształcenia zawodowego przestaje odpowiadać na wyzwania współczesności. Hybrydowe kształcenie zawodowe – rozumiane jako zintegrowany model łączący edukację stacjonarną, cyfrową oraz uczenie się w realnym środowisku pracy – staje się nie tyle alternatywą, ile koniecznością systemową. W wystąpieniu została podjęta próba zdefiniowania hybrydowości nie jako rozwiązania technologicznego, lecz jako nowej architektury procesu kształcenia, opartej na elastyczności, personalizacji, współodpowiedzialności szkoły i pracodawcy oraz uczeniu się przez całe życie. Omówione zostały kluczowe uwarunkowania skutecznego wdrażania modelu hybrydowego: kompetencje kadry, infrastruktura cyfrowa, partnerstwo z pracodawcami, system oceniania oraz wsparcie instytucjonalne.
Wystąpienie zarysowało strategiczną perspektywę rozwoju edukacji zawodowej w kontekście europejskich trendów oraz wskazało warunki, które sprawiają, że hybrydowe kształcenie staje się realną szansą rozwojową, a nie zagrożeniem dla jakości i równości dostępu do edukacji.

Następnie uwagę zebranych przykuła Wiktoria Nowak, współtwórczyni projektu „GenBoost" w Fundacji OFF School, który buduje mosty międzypokoleniowe w firmach, z wystąpieniem pt. „Różnice międzypokoleniowe a rynek pracy w kontekście kształcenia hybrydowego”.

Mówiła o tym, że na współczesnym rynku pracy spotykają się przedstawiciele różnych pokoleń, którzy różnią się podejściem do pracy, nauki i technologii. Poruszyła temat znaczenia elastyczności rynku pracy oraz jej związku z rosnącą rolą hybrydowych modeli kształcenia. Zwróciła uwagę na to, że łączenie tradycyjnej edukacji z nauczaniem online pozwala lepiej odpowiadać na potrzeby różnych generacji. Wskazała, że elastyczny rynek pracy oraz hybrydowa edukacja mogą wspierać rozwój kompetencji, ułatwiać współpracę międzypokoleniową i zwiększać szanse zawodowe pracowników.

O „Budowaniu angażującej edukacji we współczesnym świecie. Szkoła i pracodawca w erze hybrydowej” mówił Grzegorz Święch, współzałożyciel i członek zarządu Fundacji OFF School.

Opowiadał o tym, jak zmiany świata, zmiany technologiczne, zmiany zachowań społecznych – to wszystko, co nas otacza, wpływa na sposób, w jaki konsumujemy treści. Nie bez znaczenia pozostają te zmiany dla procesów edukacyjnych. Szukał odpowiedzi na pytania: Jak utrzymać uwagę ucznia, jak budować dynamikę edukacji, aby być atrakcyjnym nauczycielem? Jak w tym budować autorytet 
i zrozumieć świat ucznia oraz czy dotychczasowe metody dydaktyczne i rola nauczyciela są wciąż aktualne? Czy edukacja hybrydowa jest odpowiedzią?

Kolejną prelekcję, pt. „Hybrydowe kształcenie zawodowe w dobie cyfryzacji w połączeniu z europejskim rynkiem pracy” wygłosiła Wiktoria Kin, nauczycielka przedmiotów zawodowych branży reklamowej.

Wystąpienie podjęło temat hybrydowego kształcenia zawodowego jako strategicznej odpowiedzi na wyzwania cyfryzacji oraz dynamicznie zmieniającego się europejskiego rynku pracy. Punktem wyjścia stała się analiza aktualnych danych dotyczących niedoborów kompetencyjnych w Unii Europejskiej, w tym raportów Eurostat oraz CEDEFOP, które wskazują na rosnące zapotrzebowanie na specjalistów średniego szczebla posiadających kompetencje zawodowe i cyfrowe. W kontekście polskim omówiona została rola Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji jako operatora programu Erasmus+ w sektorze VET oraz znaczenie mobilności międzynarodowej uczniów i kadry w budowaniu  konkurencyjności absolwentów szkół branżowych i techników. Wystąpienie przedstawiło również wnioski z raportu „Barometr Zawodów 2026”, wskazujące na utrzymujący się deficyt w zawodach technicznych i branżowych w Polsce. Szczególna uwaga poświęcona została modelowi hybrydowego kształcenia zawodowego rozumianemu jako zintegrowane połączenie edukacji stacjonarnej, cyfrowej, projektowej oraz mobilności międzynarodowej. Omówione zostały konkretne formy wdrażania hybrydowości: blended mobility, wirtualne laboratoria, symulacje VR/AR, cyfrowe portfolio ucznia, międzynarodowe projekty online oraz rozwój kompetencji przyszłości, zgodnie z założeniami „Digital Education Action Plan” Komisji Europejskiej. Główną tezą wystąpienia było przekonanie, że hybrydowe kształcenie zawodowe nie stanowi alternatywy wobec tradycyjnej edukacji praktycznej, lecz jej naturalną ewolucję i warunek utrzymania konkurencyjności polskich szkół zawodowych na europejskim rynku pracy.

Część wykładową zamknął panel dyskusyjny „Szansa czy zagrożenie? Głos nauczycieli, uczniów i pracodawców”, który poprowadziła Dorota Andrzejewska z KPCEN w Toruniu. W rozmowie udział wzięły prelegentki: Małgorzata Laszenko, Wiktoria Kin i Aleksandra Łuczak oraz Sebastian Krzemiński i Bartosz Bukowski, uczniowie klasy IV w zawodzie technika transportu drogowego w Zespole Szkół Samochodowych w Toruniu.

Uczestnicy konfrencji w pierwszym dniu mieli także możliwość udziału w jednych z trzech zaproponowanych, odbywających się symultanicznie warsztatów.

Warsztaty „Od szkoły do firmy – jak skutecznie wdrażamy absolwentów w realia pracy zawodowej” poprowadziła Małgorzata Laszenko, od 18 lat pracownik szeroko pojętej administracji i HR w firmie produkcyjnej.

Spotkanie dotyczyło perspektywy przedsiębiorstwa produkcyjnego aktywnie zaangażowanego w organizację staży i praktyk w zawodach technicznych oraz budowanie trwałej współpracy ze szkołami technicznymi/branżowymi. Przedstawiona została geneza i ewolucja powstania systemu praktyk – potrzeba kadrowa, rozwijanie przedsiębiorstwa o pracę w młodzieżą,  zaangażowanie w CRS i SDG. Omówiony został model organizacji praktyk stacjonarnych: zakres zadań powierzanych uczniom, rola mentorów, proces wdrażania w środowisko pracy oraz przykłady zawodów objętych programem. Zaprezentowane zostały również plany kierunków rozwoju współpracy w stronę elementów hybrydowych, przy jednoczesnym zachowaniu kluczowej roli praktyki w realnym środowisku produkcyjnym. Uczestnicy podjęli także refleksję nad preferencjami edukacyjnymi pokoleń Z i Alfa, wskazując zarówno szanse, jak i pułapki kształcenia hybrydowego w zawodach technicznych. Podsumowaniem stały się wnioski dotyczące czynników, które sprawiają, że uczniowie wracają do firmy – poczucie sensu pracy, realne zadania, wsparcie mentorskie oraz możliwość dalszego rozwoju zawodowego.

Warsztaty „Nowe narzędzia cyfrowe w kształceniu zawodowym – praktyczne zastosowanie” poprowadziła Agnieszka Baranowska, nauczyciel przedmiotów zawodowych w zawodach technik handlowiec, technik ekonomista oraz technik reklamy.

Wystąpienie podejęło temat roli narzędzi cyfrowych w kształceniu zawodowym w kontekście kształcenia hybrydowego. Autorka, bazując na własnym doświadczeniu pracy z uczniami szkół ponadpodstawowych, przedstawiła praktyczne zastosowanie wybranych narzędzi cyfrowych, takich jak Curipod, Notebook LM, Canva, Conker AI, Kahoot oraz Gemini. Zaprezentowała przykłady lekcji i aktywności, w których technologia wspiera aktywizację uczniów, indywidualizację nauczania oraz bieżące monitorowanie postępów, zamiast zastępować relację nauczyciel–uczeń. Szczególną uwagę poświęciła świadomemu doborowi narzędzi oraz ich roli w realizacji podstawy programowej. Wystąpienie pokazało, że odpowiednio zaplanowane i dobrane narzędzia cyfrowe w kształceniu zawodowym w kontekście kształcenia hybrydowego stanowią realną szansę na podniesienie efektywności kształcenia zawodowego, a nie zagrożenie dla jego jakości.
 

Trzecie warsztaty – „Przykłady dobrych praktyk w kształceniu zawodowym. Szkoła i pracodawca w erze hybrydowej” – poprowadzili Aleksandra Łuczak,nauczycielka przedmiotów zawodowych, religii oraz informatyki, oraz Maciej Nowak, nauczyciel przedmiotów zawodowych teoretycznych i praktycznych.

Wystąpienie warsztatowe podejęło temat dobrych praktyk w kształceniu zawodowym w modelu hybrydowym, rozumianym jako łączenie kształcenia realizowanego w szkole z praktyczną nauką zawodu u pracodawcy. Punktem wyjścia była krótka prezentacja aktualnych wyzwań stojących przed szkołami branżowymi i technikami: niedoborów kompetencyjnych na rynku pracy, oczekiwań pracodawców wobec absolwentów oraz potrzeby ściślejszego powiązania podstawy programowej z realnym środowiskiem pracy. Na tym tle omówione zostały wybrane przykłady skutecznej współpracy szkoła–pracodawca: zaplanowane ścieżki praktycznej nauki zawodu z wyznaczonym mentorem, projekty realizowane na rzeczywistych zleceniach firm, wspólne planowanie i ocenianie efektów kształcenia oraz wykorzystanie narzędzi cyfrowych do utrzymywania kontaktu z zakładem pracy. Podczas warsztatów uczestnicy mieli możliwość pracy w małych grupach, podczas której przedstawiali istniejące formy współpracy z pracodawcami w swoich szkołach, identyfikowali elementy, które już dziś można uznać za dobre praktyki, oraz obszary wymagające zmiany. Na tej podstawie wypracowywali szkic „małego pilotażu” – konkretnej, możliwej do wdrożenia w ich realiach formy kształcenia hybrydowego (np. roczny cykl praktyk z mentorem, moduł projektowy współtworzony z firmą, włączenie elementów zdalnej współpracy z zakładem pracy).

 Na koniec pierwszego dnia głos zabrała dr hab. Hanna Solarczyk, prof. UMK, która zachęciła uczestników konferencji do udziału w badaniu Adaptacyjność uczenia się dorosłych do celów naukowych. Pierwszy dzień obrad podsumował Sławomir Żebrowski. Wręczył także podziękowania dla Elizy Kaczmarek, dyrektor Departamentu Edukacji Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego w Toruniu, Beaty Więckowskiej, wicedyrektor Departamentu Edukacji Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego w Toruniu, Urszuli Musiatowicz, koordynator projektu z ramienia Departamentu Edukacji Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego w Toruniu, Sylwii Meller, pracownika Biura Projektu z ramienia Departamentu Edukacji Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego w Toruniu, w uznaniu za życzliwość, wsparcie instytucjonalne oraz zaangażowanie w realizację cyklu konferencji zorganizowanych w ramach projektu „Wsparcie rozwoju nowoczesnego kształcenia zawodowego, szkolnictwa wyższego oraz uczenia się przez całe życie”, finansowanego ze środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności w latach 2024-2026.

Drugi dzień obrad otworzyło wystąpienie Magdaleny Gizińskiej-Nocuń, specjalistki w Zespole ds. Szkolnictwa Zawodowego w Pomorskiej Specjalnej Strefie Ekonomicznej, pt. „Edukacja zawodowa przyszłości – kierunki rozwoju i technologie przyszłości. Działalność Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej na rzecz rozwoju przyszłych kadr”.

Wystąpienie przybliżyło wizję edukacji zawodowej przyszłości jako hybrydowego ekosystemu, w którym zaawansowane technologie stają się codziennością. Na przykładzie działalności Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej i naszych Centrów Programowania Robotów Przemysłowych prelegentka pokazała, jak w praktyce łączymy nowoczesny świat z realnym przemysłem, kształcąc kadry gotowe na wyzwania przemysłu przyszłości.

Uczestnicy ponownie mieli do wyboru trzy warsztaty. Pierwsze – „Przykłady dobrych praktyk w kształceniu zawodowym” – prowadziła Agnieszka Robaszkiewicz, pedagog do spraw sportu w Szkole Mistrzostwa Sportowego w Toruniu oraz trenerka wioślarstwa 
w Akademickim Związku Sportowym Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.

Wystąpienie prezentowało model organizacji kształcenia hybrydowego wypracowany w Szkole Mistrzostwa Sportowego w Toruniu, w której funkcjonują cztery dyscypliny sportowe: wioślarstwo, kolarstwo, hokej na lodzie oraz piłka nożna. Ze względu na intensywny proces szkoleniowy wiążący się z długimi absencjami, część młodzieży będąca w składzie kadr narodowych realizuje obowiązek szkolny za pomocą indywidualnego toku nauki. Przedstawione zostały praktyczne rozwiązania organizacyjne i dydaktyczne umożliwiające skuteczne łączenie edukacji z karierą sportową. Omówione zostały m.in. system planowania i koordynowania pracy ucznia, narzędzia monitorowania postępów, zasady komunikacji pomiędzy nauczycielami, trenerami i uczniami, a także strategie wzmacniania samodzielności i odpowiedzialności za proces uczenia się. Poruszony został również wątek związany z utrzymaniem motywacji podczas długotrwałej nieobecności ucznia w szkole oraz budowaniem współpracy opartej na jasnych zasadach, wzajemnym zaufaniu i empatii. Celem wystąpienia było pokazanie, że dobrze zaprojektowane kształcenie hybrydowe może stanowić realne wsparcie w realizacji kariery dwutorowej młodych sportowców oraz być inspiracją do wdrażania elastycznych modeli organizacyjnych w innych placówkach oświatowych.

Druga z propozycji to warsztaty „Ocena osiągnięć ucznia w kształceniu hybrydowym – narzędzia i przykłady”, które poprowadziła Agnieszka Baranowska.

Spotkanie poświęciła problematyce oceniania osiągnięć uczniów w kształceniu hybrydowym, które coraz częściej staje się stałym elementem edukacji zawodowej. Bazując na własnym doświadczeniu dydaktycznym, zaprezentowała praktyczne rozwiązania umożliwiające rzetelną ocenę wiedzy, umiejętności oraz kompetencji rozwijanych zarówno w środowisku szkolnym, jak i poza nim. Przedstawiła przykłady narzędzi oceniania obejmujących udział uczniów w webinarach i spotkaniach z ekspertami online, bezpośrednie spotkania ze specjalistami w szkole, wykłady akademickie oraz praktyki zagraniczne. Szczególną uwagę poświęciła wykorzystaniu portfolio ucznia jako narzędzia dokumentującego proces uczenia się, certyfikaty, projekty oraz indywidualny rozwój kompetencji zawodowych. Wystąpienie ukazało także sposoby oceniania efektów pracy uczniów realizowanych w ramach projektów szkolnych, międzyklasowych, ogólnopolskich i międzynarodowych, takich jak Global Money Week czy „Zdolny uczeń – świetny student”, a także innowacji pedagogicznych, w tym fiszek podcastowych. Zaprezentowane przykłady pokazały, że odpowiednio zaplanowane ocenianie w kształceniu hybrydowym stanowi szansę na odejście od wyłącznie sumatywnego modelu oceniania na rzecz podejścia wspierającego rozwój, motywację i odpowiedzialność ucznia za własny proces uczenia się.

Trzecie warsztaty – „Od szkoły do firmy – jak skutecznie wdrażamy absolwentów w realia pracy zawodowej” – prowadziła Marzena Rząd, specjalistka ds. kadr i płac w firmie B.A.U.S. AT produkującej pojazdy specjalistyczne, pełniąca funkcję głównego koordynatora kształcenia dualnego.

Warsztaty prezentowały doświadczenia z wdrażania kształcenia dualnego w przedsiębiorstwie produkcyjnym specjalizującym się w budowie pojazdów specjalistycznych. Uczestnicy poznali model współpracy firmy ze szkołą oraz praktyczne rozwiązania wspierające rozwój kompetencji zawodowych młodzieży w realnym środowisku pracy. Podczas warsztatów zostały omówione metody organizacji nauki zawodu, system oceniania umiejętności uczniów, kształtowanie postaw zawodowych takich jak odpowiedzialność, punktualność i współpraca w zespole, a także elementy hybrydowego wsparcia procesu uczenia się. Spotkanie było okazją do dyskusji nad rolą przedsiębiorstwa w edukacji zawodowej oraz możliwością adaptacji przedstawionych rozwiązań w innych branżach.

Spotkanie zakończyliśmy panelem dyskusyjnym „Jakie wsparcie systemowe i szkolne jest potrzebne, by hybrydowe kształcenie było szansą, a nie zagrożeniem?”, który poprowadziła ponownie Dorota Andrzejewska. Wzięły w nim udział prelegentki Agnieszka Baranowska, Marzena Rząd i Agnieszka Robaszkiewicz oraz Hanna Stalkowska, uczennica klasy IV BLP w Szkole Mistrzostwa Sportowego w Toruniu, zawodniczka sekcji wioślarskiej klubu AZS UMK Toruń, i Jakub Królikiewicz, uczeń klasy II AL w Szkole Mistrzostwa Sportowego w Toruniu, zawodnik sekcji wioślarskiej klubu AZS UMK Toruń.

Konferencja stała się okazją do wymiany doświadczeń w zakresie hybrydowego kształcenia zawodowego. Dziękujemy wszystkim uczestnikom za obecność i pełne zaangażowanie w spotkania.

Nad przebiegiem czterech konferencji organizowanych w ramach projektu KPO czuwał zespół organizatorów i współpracowników z KPCEN w Toruniu:

• Sławomir Żebrowski – dyrektor KPCEN, nauczyciel konsultant ds. doskonalenia kadry kierowniczej
• Dorota Andrzejewska – nauczycielka konsultantka ds. doradztwa zawodowego i kształcenia zawodowego
• Aleksandra Kondrat – nauczycielka konsultantka ds. edukacji klasycznej
• Małgorzata Pawłowska – wicedyrektor KPCEN, nauczycielka konsultantka ds. edukacji przedszkolnej
• Beata Bawej-Lisiecka – nauczycielka konsultantka ds. edukacji humanistycznej
• Katarzyna Stalkowska – nauczycielka konsultantka ds. wspomagania szkół
• Kamila Rychlik z Pracowni Informacji i Promocji
• Anna Sawicka-Banaszkiewicz z Pracowni Informacji i Promocji

Zdjęcia: Kamila Rychlik i Anna Sawicka-Banaszkiewicz